معاملات پربسامد (HFT) و اثر آن بر بازارهای مالی

معاملات پربسامد

معاملات پربسامد و اثر آن بر بازار

آیا معاملات پربسامد (HFT) بر کیفیت بازار تأثیری دارند؟ فعالیت‌های مربوط به اینگونه معاملات چگونه بر کیفیت بازار تأثیر می‌گذارند؟ با توجه به رشد فناوری و افزایش روزافزون پیچیدگی‌های استراتژیک اینگونه معاملات، پاسخ به این پرسش‌ها برای تنظیم‌کنندگان بازار، سرمایه‌گذاران و محققین دانشگاهی ضروری است.

گرچه می‌توان مزیت سرعت را صرفاً به عنوان یک مزیت اطلاعاتی در نظر گرفت، اما معاملات پربسامد و یا سرعت بالا، در واقع نوعی از معامله هستند که روند کشف قیمت‌های حقیقی را بهبود می‌بخشند. البته از عامل سرعت می‌توان برای اهداف دیگری نیز استفاده کرد. کاهش هزینه‌های تراکنش به دلیل اتکای زیاد به فناوری، یکی از کارکردهای ارزشمند اینگونه معاملات است. نظارت رایانه‌‌ها بر فعالیت‌های روزمره‌ی معاملاتی باعث کاهش اشتباهات معاملاتی شده است و به همین دلیل معامله‌گران می‌توانند توجه خود را بر برنامه‌ریزی و اجرای استراتژی‌های معاملاتی معطوف سازند.

تحقیقات اخیر نشان می‌دهد که معاملات پربسامد می‌توانند برای افزایش کیفیت بازار سودمند باشند. البته، تأثیر این معاملات بر بازار در دوره‌های نوسان شدید بازار هنوز مشخص نیست. به هر حال، اشتباهات بازار و نوسانات شدید حتی پیش از گسترش معاملات با سرعت بالا نیز وجود داشته‌اند.

 

تاثیرات کلی معاملات پربسامد

محققین دریافته‌اند که معاملات با سرعت بالا – تنها با چند استثناء – باعث کاهش کلی تفاوت بهای خرید و فروش شده است. در برخی بازارها دیده شده که معاملات پربسامد به صورت غیرمستقیم باعث کاهش تفاوت مؤثر قیمت خرید و فروش شده است. با استفاده از داده‌های حاصله از بازارهای بورس لندن و توکیو می‌توان دریافت که حجم معاملات پربسامد، ارتباط معکوسی با تفاوت بهای خرید و فروش دارد.

در بازار سهام تورنتو، تفاوت مؤثر قیمت خرید و فروش با کاهش معاملات الگوریتمی به شدت افزایش یافت. معاملات HFT همچنین باعث کم عمق شدن تفاوت قیمت خرید و فروش سهام شد که به کاهش اندازه‌ی معاملات منجر می‌شود.

معاملات پربسامد همیشه باعث کاهش تفاوت بهای خرید و فروش نمی‌شوند. گرچه پیشرفت‌های تکنولوژیک در بازار بورس نزدک (NASDAQ) در سال ۲۰۱۰ باعث تسریع ارسال پیام‌ها شد، اما در نهایت مشخص شد که این امر تأثیر چندانی بر تفاوت بهای واقعی و بهای اعلام شده‌ی خرید و فروش نداشت. تحلیل شاخص نزدک OMXS 30 نشان می‌دهد که رقابت بین مؤسسات در استفاده از معاملات پربسامد باعث تزریق بیشتر نقدینگی به معاملات شده است.

از سوی دیگر، کمیسیون سرمایه‌گذاری و اوراق بهادار استرالیا (ASIC, 2013) به بررسی بازار سهام استرالیا پرداخته و گزارش کرده که معاملات پربسامد با تغییرات تفاوت قیمت اعلام شده و قیمت واقعی خرید و فروش ارتباطی نداشته و معاملات با سرعت بالا موجب کاهش نقدینگی موجود در بازار نمی‌شود.

همچنین تحقیقات نشان داده که افزایش معاملات پربسامد با کارآیی قیمت‌ها همبستگی مستقیم دارد. معاملات با سرعت بالا معمولاً به جای ایجاد حرکات انتقالی باعث تغییرات دائمی می‌شوند و کارآیی کلی قیمت‌ها را بهبود می‌بخشند. کارآیی قیمت‌ها با معاملات اعلام شده‌ی با سرعت بالا همبستگی مستقیم داشته و معاملات الگوریتمی نیز با افزایش کارآیی قیمت‌ها مرتبط است.

در سه بازار خارجی یعنی بازار یورو-دلار، بازار دلار-ین، و بازار یورو-ین، کارآیی قیمت‌ها با تناوب فرصت‌های آربیتراژ مثلثی و ارتباط خودکار بازده معاملات پربسامد اندازه‌گیری می‌شود.

به تازگی یک پراکسی معامله با سرعت بالا ایجاد شده که “جهش استراتژیک” نامیده می‌شود و معمولاً به عنوان “زنجیره‌ای از سفارش‌گذاری‌ها، لغو سفارشات و اجرای سفارشات که بر اساس جهت، اندازه، و زمان‌بندی به یکدیگر مرتبط هستند و احتمالاً از یک الگوریتم واحد نشأت گرفته‌اند” شناخته می‌شوند.

با استفاده از این پراکسی، این نتیجه به دست آمده که نوسانات کوتاه مدت سهام نزدک که به عنوان طیف متوسط تعریف می شوند و تناوبی ۱۰ دقیقه ای بین آنها وجود دارد، با افزایش معاملات با سرعت بالا، کاهش یافته اند.

البته این مسئله بدان معنا نیست که معاملات با سرعت بالا می‌توانند به جلوگیری از اشتباهات ناگهانی بازار نظیر افت ناگهانی ارزش سهام (Flash Crash) کمک کنند. همچنین بررسی داده‌های مربوط به ۳۰ نوع سهام بازار نزدک OMX استکهلم نشان می‌دهد که فعالیت‌های بازارگردانی در معاملات پربسامد می‌تواند نوسانات کوتاه مدت را – که بر اساس تغییرات یک دقیقه‌ای نقطه میانی اندازه‌گیری می‌شوند – کاهش دهند.

تحلیل بین‌المللی ۴۲ بازار سهام نشان می‌دهد که نوسانات کوتاه مدت – که بر اساس طیف قیمت استاندارد شده‌ی روزانه اندازه‌گیری می‌شود – با افزایش تراکم معاملات الگوریتمی، افزایش پیدا می‌کند. همچنین باید توجه داشت که افزایش نوسان نمی‌تواند به شناخت سریعتر قیمت یا اشتیاق شدید معامله‌گران برای ورود به بازارهای پرنوسان مرتبط باشد.

بعضی مطالعات نشان می‌دهد فعالیت‌های تهاجمی فروش که توسط معامله‌گران پربسامد انجام می‌شود معمولاً توسط معامله‌گران عادی دنبال می‌شود و الگوهای معاملاتی تا پنج دقیقه ثابت می‌مانند. این پدیده ناشی از استراتژی‌های پیش‌بینی سفارشات است که توسط معامله‌گران پربسامد استفاده می‌شود. همچنین گفته می‌شود که معامله‌گران از استراتژی‌های پیش‌بینی سفارشات در بازارهای آتی E-mini S&P استفاده می‌کنند.

سابقه معاملات پربسامد

معاملات پربسامد و بی‌نظمی‌های موقت بازار

در شرایط عادی بازار، معاملات پربسامد برای نقدینگی بازار مضر نیستند. برخی از بی‌نظمی‌های موقت بازار به معاملات با سرعت بالا منتسب شده‌اند، البته تعداد اندکی از تحقیقات علمی رابطه‌ی بین معاملات پربسامد و نقدینگی بازار را نشان می‌دهند.

در زمان افت ناگهانی ارزش سهام در ۶ می ۲۰۱۰، تنها در عرض چند دقیقه نزدیک به یک تریلیون دلار ارزش اوراق سهام کاهش یافت و میانگین ارزش سهام داو جونز موقتاً به میزان ۹ درصد کاهش پیدا کرد. البته طولی نکشید که بازار از این افت ناگهانی عبور کرد؛ اما این رویداد باعث بروز نگرانی‌هایی درباره‌ی ثبات بازار و دلایل وقوع چنین بحران‌های ناگهانی شد.

تبلیغات منفی رسانه‌ها درباره‌ی معاملات پربسامد و افت ناگهانی ارزش سهام، موجب جلب توجه و نگرانی بسیاری درباره‌ی منصفانه بودن بازارهای سهام و نقش معامله‌گران با سرعت بالا در ثبات و کارآیی قیمت‌ها شد. برای مطالعه‌ی این موضوع، کمیسیون معاملات سلف آمریکا و کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا (CFTC, 2010 و SEC) دو دسته داده از FINRA و Lit Venue را مورد بررسی قرار دادند.

بررسی داده‌های FINRA نشان می‌دهد که شش مورد از ۱۲ مؤسسه‌ی معامله با سرعت بالا، در زمان کوتاهی بعد از وقوع این بحران، فعالیت خود در بازار را کاهش دادند. این امر باعث کاهش نقدینگی کل بازار شد. کارکنان کمیسیون معاملات سلف آمریکا و کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا داده‌های Lit Venue را طی بحران بررسی کردند و مطلع شدند که معامله‌گران پربسامد وارد فاز فروش تهاجمی شده‌اند. این فعالیت‌های تجاری پس از بهبود وضعیت بازار پس از بحران، افول کرد. در نهایت کریلنکو (Kirilenko) نتیجه می‌گیرد که معاملات پربسامد علت وقوع بحران نبودند.

آیا با در نظر گرفتن گسترش معاملات با سرعت بالا می‌توان گفت که وضعیت فعلی بازار، نسبت به رویدادهایی نظیر افت ناگهانی بازار یا بی‌نظمی‌های اخیر بازار حساس‌تر است؟ البته طرح چنین سؤالی بسیار طبیعی است و در جواب تنها می‌توان گفت که احتمال چنین رویدادهایی حتی قبل از ایجاد اینگونه معاملات نیز وجود داشته است. حتی قبل از شروع عصر تجارت الکترونیک، برخی بی‌نظمی‌ها و توقف‌ها همیشه در بازارها اتفاق افتاده و البته این بی‌نظمی‌ها برای ثبات بازار مضر هستند. اما سفارش‌گذاری سریع حتی قبل از اختراع معاملات HFT نیز سابقه داشته است.

اگر تأمین نقدینگی توسط قانون اجبار نشده باشد، تأمین‌کنندگان نقدینگی همیشه می‌توانند بدون اعلان قبلی از بازار خارج شوند و سفارشات وارده به بازار را با خطر قیمت‌گذاری روبرو کنند.

دو نمونه از رویدادهای مشابه با افت ناگهانی ارزش سهام را در مثال‌های زیر می توان دید:

سقوط کِنِدی در سال ۱۹۶۲ : در ۲۸ می ۱۹۶۲، به دلیلی نامعلوم، بازار سهام آمریکا نوسان شدیدی را تجربه کرد و بعضی سهام در عرض ۱۲ دقیقه بیش از ۹ درصد سقوط ارزش تجربه کردند. در آن زمان معاملات پربسامد انجام نمی‌شد. کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا امیدوار بود که علل اشتباهات گذشته را دریابد تا بتواند با تنظیم مقرراتی، از وقوع مجدد چنین بحران‌هایی در بازار جلوگیری کند، ولی علت وقوع این بحران تا کنون ناشناخته مانده است.

اشتباهات انسانی پیش از معاملات پربسامد: در دهه‌ی ۱۹۹۰، یک کارمند بازار بورس به علت معامله‌ی اشتباه سهامی به ارزش دو میلیون دلار به جای دو میلیون سهم، اخراج شد. این امر نشان می‌دهد که اشتباهات معاملاتی حتی قبل از اختراع معاملات پربسامد، در بین معامله‌گران حرفه‌ای بی‌سابقه نبوده است.

شواهد تجربی نشان می‌دهد که معامله با سرعت بالا در حالت عادی باعث بهبود کیفیت بازار شده است. آنچه که مبهم است، نقش اینگونه معاملات در دوران‌های بحران و نوسان بازار است.

گام بعدی

اگر شما یک معامله کننده‌ی خُرد یا یک متخصص علوم رایانه‌ای هستید که می‌خواهید یک سیستم معاملاتی خودکار راه‌اندازی کنید، از همین امروز فراگیری معاملات پربسامد (HFT) را شروع کنید! ابتدا با فراگیری مفاهیم ساده‌ای نظیر معماری معاملات خودکار، ریزساختارهای بازار، استراتژی سنجش عملکرد سیستم و سامانه‌ی مدیریت سفارشات آغاز کنید.

منبع : https://www.quantinsti.com/blog/how-high-frequency-trading-impacts-market-quality/

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *